Zmarł Edward Pikuła - wybitny twórca ludowy z Krasnegostawu

Swoją przygodę ze sztuką rozpoczął jeszcze jako dziecko, pod okiem mamy. Wraz ze starszym bratem wyszywał na małych kawałkach płótna pierwsze wzory: muchomory, ptaki czy gałązki kwitnących drzew. Jego talent szybko zauważono w szkole, gdzie rozwijał umiejętności na zajęciach praktycznych. Do haftu wrócił już jako dorosły mężczyzna - po ślubie, gdy okazało się, że pasję tę dzieli także jego żona.

– Pan Edward był człowiekiem ogromnego talentu i serca. Specjalizował się w hafcie krzyżykowym i hafcie płaskim, ale jego twórczość sięgała o wiele dalej. Lubił wykonywać rzeczy unikalne, charakterystyczne tylko dla siebie. Jednym z takich dzieł były żyrandole z ozdób ludowych – był z nich bardzo dumny. Prowadził pokazy i warsztaty właśnie z ich tworzenia i zawsze robił to z wielką pasją. Wykonywał też pisanki drapane, choć w ostatnim czasie zdrowie nie pozwalało mu już na tę delikatną pracę. Powtarzał wtedy, że po prostu nie może, choć było widać, jak bardzo mu tego brakuje. Pan Edward był również jednym z depozytariuszy „krasek”, wpisanych na Krajową Listę Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego. To było dla niego ważne wyróżnienie - wspomina twórcę Sylwia Czapla, instruktorka

 ds. rękodzieła i sztuki ludowej, pracująca w Krasnostawskim Domu Kultury. 

Podkreśla, że pan Edward był człowiekiem niezwykle ciepłym i oddanym swojej pracy. 

- Zawsze wspierał innych, doradzał, pomagał – we wszystkim, w czym tylko mógł. Mieliśmy wrażenie, że nigdy nie mówi „nie”. Był otwarty, chętnie przekazywał swoją wiedzę. Na spotkaniach, warsztatach, kiermaszach… potrafił podczas kiermaszu przeprowadzać warsztaty na żywo, pokazywać krok po kroku, jak tworzyć ozdoby. Myślę, że twórczość państwa Pikułów była też piękną, wspólną drogą małżeńską. Pan Edward zawsze pojawiał się z żoną – wspierali się nawzajem, byli nierozłączni. Jeśli jedno prowadziło warsztaty, drugie stało tuż obok. Zawsze, zawsze byli razem. Dlatego dziś trudno sobie wyobrazić, że pana Edwarda już z nami nie ma... - dodaje Sylwia Czapla. 

Edward Pikuła stosował przede wszystkim haft krzyżykowy, choć nie stronił również od haftu płaskiego. Regularnie brał udział w konkursach sztuki ludowej, organizowanych w Krasnymstawie, Chełmie i Lublinie. W ramach Konkursu na Sztukę Ludową KDK zdobył m.in. II nagrodę w hafciarstwie (2020), wyróżnienie w tej samej kategorii (2019), wyróżnienie w plastyce zdobniczej (2019) oraz III nagrodę w twórczości ludowej stylizowanej (2021). 

Jego dorobek prezentowano w wielu miejscach, m.in. w: Muzeum Wsi Lubelskiej, Publicznej Szkole Podstawowej nr 1 w Krasnystaw, Przedszkolu nr 4 im. Kubusia Puchatka w Krasnymstawie, w Warsztatach Kultury w Lublin czy na Wielkich Targach Wielkanocnych w Warszawa. Prowadził również liczne pokazy i warsztaty wykonywania ozdób choinkowych i palm wielkanocnych, głównie dla dzieci i młodzieży. Jego prace trafiły zarówno do kolekcji prywatnych, jak i do zbiorów muzealnych. Od lat współpracował ze szkołami, przedszkolami, Krasnostawskim Domem Kultury, Muzeum Wsi Lubelskiej oraz Warsztatami Kultury.

W styczniu 1995 roku został członkiem Klubu Twórców Ludowych, w którym przez 18 lat pełnił funkcję prezesa. Od 1997 roku należał także do Stowarzyszenia Twórców Ludowych, gdzie obejmował stanowisko wiceprezesa. Z ramienia Klubu Twórców Ludowych przy Krasnostawskim Domu Kultury zasiadał w Radzie Seniorów Miasta Krasnystaw w kadencji 2014–2018. Za swoją działalność otrzymał liczne wyróżnienia i podziękowania – m.in. dyplomy od marszałka województwa lubelskiego, starosty krasnostawskiego i burmistrza miasta. Uhonorowano go również Odznaką „Zasłużony Działacz Kultury” (2003), Brązowym Krzyżem Zasługi (2016), a w 2024 r. Dyplomem Uznania od wojewody lubelskiego.

Na początku stycznia pan Edward wraz z żoną Lucyną wystąpili  w 5. odcinku cyklu „NOWA LUDOWA”, opublikowanym na kanale Solo Show. Materiał dokumentujący ich świąteczne rękodzieło stał się viralem w mediach społecznościowych, zdobywając miliony wyświetleń na Facebooku, Instagramie i TikToku oraz pokazując, jak ogromne emocje i sympatię budzi naturalność i autentyczność krasnostawskich twórców. Edward Pikuła pozostanie w pamięci mieszkańców regionu jako człowiek niezwykle pracowity, skromny, a przede wszystkim wierny tradycji i sztuce ludowej, którą z pasją przekazywał kolejnym pokoleniom.

Czytaj także: