Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
Reklama baner reklamowy
Reklama
Były też kołduny

Nie tylko pączki. Jak naprawdę świętowano koniec karnawału na Ziemi Włodawskiej?

W Polsce Tłusty Czwartek kojarzy się przede wszystkim z pączkami i faworkami. To dzień symbolicznego „pożegnania” karnawału, poprzedzający Wielki Post, który w wielu regionach stał się najważniejszym momentem zimowych obrzędów. Na Ziemi Włodawskiej tradycja miała jednak inny przebieg. Oprócz tradycyjnych dla tego dnia wypieków i słodkości, z relacji mieszkańców Polesia wynika, że większe znaczenie niż sam czwartek miały zapusty i ostatni dzień przed postem.
Nie tylko pączki. Jak naprawdę świętowano koniec karnawału na Ziemi Włodawskiej?

Autor: bernardvanberg

Źródło: Freepik

Materiały etnograficzne, zebranych w projekcie „Poleski Wóz Tradycji” jednoznacznie wskazują na to, że na Polesiu większe znaczenie niż sam Tłusty Czwartek miał finał karnawału oraz wyraźne przejście do postu. Lokalna tradycja koncentrowała się na zapustach, rodzinnych spotkaniach i potrawach przygotowywanych zgodnie z możliwościami domów, co odróżnia Ziemię Włodawską od współczesnego, ogólnopolskiego modelu świętowania jednego dnia przed Popielcem.

W gminie Hanna nie praktykowano wprost Tłustego Czwartku. Obchodzono zapusty jako zakończenie karnawału. W tym czasie przygotowywano m.in. tzw. „kołduny” - pyzy z tartych ziemniaków nadziewane cebulą, pieprzem i słoniną. Wspominane są także huśtawki robione dzieciom w okresie zapustów, co wskazuje na rodzinny charakter tych dni.

Po zakończeniu zapustów następowało wyraźne wejście w post. W relacjach pojawia się informacja o prostym jadłospisie opartym na rybach, grzybach i polewkach. Wspominano również o szorowaniu garnków piaskiem, aby usunąć resztki tłuszczu przed rozpoczęciem Wielkiego Postu.

W Orchówku akcent padał na ostatni dzień zapustów. Wtedy zbierali się goście, przygotowywano słodkie potrawy, w tym chrust i pączki. Ilość smażonych słodkości zależała od możliwości gospodarstw. Po zapustach wprowadzano postny jadłospis oparty na rybach i śledziu.

W Woli Uhruskiej relacje wskazują, że nie organizowano hucznych zabaw. Zapusty obchodzono skromnie, bez bali, a spotkania miały ograniczony charakter. Pokazuje to, że nawet w obrębie powiatu włodawskiego tradycja miała wpływ na intensywność świętowania.

W szerszym kontekście Lubelszczyzny funkcjonował zwyczaj „kusaków” - chodzenia przebierańców i odwiedzania domów w przeddzień postu. Choć nie wszędzie w powiecie włodawskim używano tej nazwy, zapusty jako czas spotkań i wspólnego jedzenia były elementem regionalnej tradycji.

Czytaj też:

Więcej o autorze / autorach:
Podziel się
Oceń

Napisz komentarz

Komentarze

Reklama
PRZECZYTAJ RÓWNIEŻ
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama baner reklamowy
Reklama
Reklama baner reklamowy
Reklama Nieruchomości
Reklama
Reklama
KOMENTARZE
Autor komentarza: Kosmita Treść komentarza: Jak zwykle będę odosobniony w swym spojrzeniu na powyższą sprawę, zresztą jak i wobec innych spraw i poglądów tu się dziejących. A co, to se będę. Ludziaki niezbyt lubią, jak im się prawdą chlasta po ślipiach a już szczególnie tego nie lubią Polacy i zaraz to Im udowodnię. Dawno, dawno temu, była sobie Rzeczypospolita Obojga Narodów, która swem władaniem sięgała daleko na wschód. Na tym wschodzie rozgościły się KRÓLEWIĘTA, tacy jak Radziwiłłowie, Ostrogscy czy Wiśniowiecy oraz inni. Rządy tych Ludziaków charakteryzowały się skrajnym wyzyskiem a czasami wręcz z bestialstwem, wobec tzw. TUTEJSZYCH, czyli Białorusinów i Rusinów, dziś zwanych Ukraińcami. Tych TUTEJSZYCH, niemiłosiernie traktowano nahajką a i wbijanie na pal, to była też normalka. Wszelkie sprzeciwy wobec MAGNATERII POLSKIEJ były topione we krwi. Królewięta nie byli skorzy do tego, aby uznać TUTEJSZYCH jako równych sobie. Na tym tle, to chyba Murzyn na polach bawełny w Alabamie miał żywot jak w RAJU. Tak zostali Polacy zapamiętani na wieki przez Ukraińców. Jak to się mówi, przychodzi kiedyś czas, gdy za grzechy PRADZIADÓW odpowiedzą PRA- PRA-, PRAWNUKI. Tak też stało się na Wołyniu. Pamięć w Ukraińcach o BESTIALSTWIE Polaków przetrwała wieki, tak teraz pamięć o BESTIALSTWIE UPA wobec Polaków też pozostanie na wieki. Nawet dziś w Polakach jest taka, niewypowiedziana chęć wywyższenia się nad tych dzisiejszych Ukraińców i żaden nie chce pamiętać: Nędza… głód… Jedna mogiła. Nienawiść wrosła w serca i zatruła krew pobratymczą — i żadne usta długo nie mówiły: „Chwała na wysokościach Bogu, a na ziemi pokój ludziom dobrej woli”. Bo przeć Ukraińcy to CHAMY, prawda Polacy? napisał to skromny KOSMITA, oczywiście przywołując Imć Sienkiewicza, tak po prawdzie Lipka Polskiego. Data dodania komentarza: 3.06.2026, 18:40 Źródło komentarza: Oburzenie po decyzji Wołodymyra Zełenskiego. Czy Chełm zwróci tytuł Miasta Ratownika? Autor komentarza: Marek Treść komentarza: Tak niski wyrok to farsa, można? Można Data dodania komentarza: 3.06.2026, 17:52 Źródło komentarza: Zapadł wyrok po tragedii na Ogrodowej w Chełmie. W wypadku zginęło dwóch 18-latków Autor komentarza: Pariaska Treść komentarza: Prezydent miasta nie reprezentuje jego mieszkańców! Data dodania komentarza: 3.06.2026, 16:12 Źródło komentarza: Oburzenie po decyzji Wołodymyra Zełenskiego. Czy Chełm zwróci tytuł Miasta Ratownika? Autor komentarza: Ola Treść komentarza: Ile? :d Data dodania komentarza: 3.06.2026, 15:55 Źródło komentarza: Zapadł wyrok po tragedii na Ogrodowej w Chełmie. W wypadku zginęło dwóch 18-latków Autor komentarza: Elvo Treść komentarza: i tak i nie pamiętaj że każdy z nich był pod wpływem i każdy z nich równie dobrze mógł zrezygnować z jazdy, według mnie nie jest on jedyną osoba winną tej tragedii (było tam aż 10 osób) a dostanie się tylko jemu, czy nie powinni oni w takim razie dostać współudziału? myślę że zabicie swoich kolegów i tak siądzie mu mocno na głowę. Ciężko jest uznać karę za sprawiedliwą ale według mnie jest OK. pozostali powinni chociaż prewencyjnie dostać po 2-3 lata może wtedy ludzie zaczęli by myśleć zanim również wsiądą z pijakiem do auta. Data dodania komentarza: 3.06.2026, 14:14 Źródło komentarza: W Chełmie na ul. Ogrodowej zginęło dwóch 18-latków. Już niebawem sąd ogłosi wyrok
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama