Sytuacja epidemiczna w Chełmie stabilna, ale są powody do niepokoju

W minionym roku w Chełmie i powiecie chełmskim nie odnotowano przypadków polio, błonicy ani odry. Od wielu lat nie występują również zachorowania na wściekliznę wśród ludzi ani ostre wirusowe zapalenie wątroby typu B. 

Sanepid podkreśla jednak, że brak zachorowań nie oznacza, iż choroby te nie mogą powrócić. W Polsce oraz w innych krajach Europy notuje się przypadki m.in. odry czy wirusowego zapalenia wątroby typu A. W pierwszych miesiącach roku w kraju odnotowano już 182 przypadki WZW typu A. Choroba ta szerzy się drogą pokarmową i może zostać „przywieziona” z regionów, gdzie aktualnie występuje. 

Cała rozmowa dostępna jest tutaj:

Wścieklizna u zwierząt i działania profilaktyczne 

Choć wśród ludzi nie było przypadków wścieklizny, w ubiegłym roku wykryto ją u kota na terenie gminy Chełm. Co istotne, mowa o kocie domowym, co wywołało spore obawy. W związku z tym przeprowadzono 97 dochodzeń epidemiologicznych po kontaktach ze zwierzętami podejrzanymi o zakażenie. 41 osób zostało profilaktycznie zaszczepionych. 

Jak podkreśla sanepid, wścieklizna jest chorobą śmiertelną, dlatego szybkie działania i szczepienia mają kluczowe znaczenie. 

Wyraźny wzrost boreliozy 

Jednym z najbardziej niepokojących zjawisk jest wzrost liczby przypadków boreliozy. W 2024 roku zarejestrowano 134 zachorowania, natomiast w 2025 roku już 247 – niemal dwukrotnie więcej. 

Nie ma szczepionki przeciwko boreliozie, dlatego kluczowa pozostaje profilaktyka: odpowiedni ubiór w terenach leśnych i trawiastych oraz dokładne oględziny ciała po powrocie z takich miejsc. 

Pojedyncze przypadki odnotowano także w zakresie kleszczowego zapalenia mózgu (5 w 2024 r., 1 w 2025 r.). Choć liczby są niewielkie, choroba może mieć ciężki przebieg i prowadzić do trwałych powikłań. 

Więcej gruźlicy, salmonellozy i krztuśca 

Sanepid zwraca uwagę na wzrost zachorowań na gruźlicę – głównie wśród osób starszych. Nie odnotowano przypadków wśród dzieci i młodzieży, jednak liczba zakażeń powinna być niższa. 

Wzrosła także liczba przypadków salmonellozy (z 24 do 30) oraz wirusowego zapalenia wątroby typu C – zarejestrowano 25 przypadków. W przypadku WZW typu C nie ma szczepionki, dlatego kluczowe znaczenie ma wysoki standard higieny i sterylizacji w placówkach medycznych oraz w miejscach wykonujących zabiegi naruszające ciągłość tkanek. 

Niepokojąca jest również liczba zachorowań na krztusiec – 24 przypadki w 2024 roku i 21 w 2025 roku. To choroba, przeciwko której dostępne są szczepienia. 

Spadek wyszczepialności dzieci 

W regionie obserwowany jest dalszy spadek poziomu zaszczepienia dzieci i młodzieży w ramach obowiązkowego kalendarza szczepień – średnio o około 1–1,5 proc. rocznie. 

Rodzice odmawiający szczepień są w pierwszej kolejności obejmowani działaniami edukacyjnymi. Jeśli to nie przynosi efektu, wszczynane jest postępowanie administracyjne. Egzekucję obowiązku prowadzi w praktyce Lubelski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w porozumieniu z wojewodą. 

Grypa i COVID-19 

W ostatnim roku sytuacja związana z COVID-19 była stabilniejsza niż w poprzednich okresach. Natomiast obecnie obserwowany jest wzrost zachorowań na grypę. 

Osoby powyżej 65. roku życia mogą skorzystać z bezpłatnych szczepień przeciwko grypie, a także przeciwko pneumokokom, RSV i półpaścowi. 

Bezpłatne szczepienia dla dzieci i młodzieży 

Dzieci są objęte obowiązkowymi szczepieniami m.in. przeciwko WZW typu B (od pierwszej doby życia), odrze, śwince i różyczce. 

Szczególną uwagę sanepid zwraca na szczepienie przeciwko HPV. Jest ono bezpłatne dla dziewcząt i chłopców od 9. do 14. roku życia. Wirus HPV może powodować nie tylko raka szyjki macicy, ale również inne nowotwory, w tym u mężczyzn. 

Nowe możliwości dla dorosłych i kobiet w ciąży 

Rozszerzono również zakres szczepień dla dorosłych. Bezpłatne są m.in. szczepienia przeciwko grypie, pneumokokom, RSV i półpaścowi dla osób powyżej 65 lat. 

Wprowadzono także bezpłatne szczepienia kobiet w ciąży przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi – wykonywane między 27. a 36. tygodniem ciąży. 

Czytaj także: