Jak wyglądały szkoły w II RP? Powstała interaktywna mapa. Sprawdź placówki z naszego regionu

Archiwalne dokumenty dostępne online

Historia szkolnictwa na Lubelszczyźnie zyskała cyfrową odsłonę. Badacze przygotowali bazę danych i mapę geoinformacyjną prezentującą sieć szkół powszechnych wzniesionych na terenie województwa lubelskiego w latach 1918–1939. Projekt jest dostępny bezpłatnie pod adresem: projectgis.pl/szkoly. Użytkownicy mogą sprawdzić lokalizacje historycznych placówek i dotrzeć do materiałów archiwalnych, w tym planów budowlanych oraz dokumentacji technicznej.

Za opracowanie odpowiadają historyczka sztuki Marzena Gałecka oraz dr Mateusz Zawadzki z Katedry Geomatyki i Kartografii Wydziału Nauk o Ziemi i Gospodarki Przestrzennej Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. O tym niezwykle ciekawym pomyśle poinformował niedawno Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Lublinie. 

Podstawą projektu są materiały źródłowe gromadzone w latach 2015-2017 oraz dokumentacja zebrana podczas objazdów terenowych. Prace prowadzono m.in. w ramach stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Istotnym elementem serwisu jest powiązanie lokalizacji szkół z zasobami Archiwum Państwowego w Lublinie. Dzięki temu mapa nie ogranicza się do wskazania miejsca na planie regionu, ale umożliwia również poznanie dokumentacji związanej z historyczną zabudową szkolną.

Jakie szkoły uwzględniono w bazie?

Obecna wersja zestawienia obejmuje obiekty realizowane na podstawie formalnie zatwierdzonych projektów budowlanych. Nie uwzględnia natomiast najmniejszych drewnianych szkół wznoszonych przez mieszkańców w ramach lokalnych inicjatyw społecznych, jeśli nie towarzyszyły im formalne pozwolenia. Autorzy nie wykluczają rozszerzenia bazy o kolejne obiekty. Zgromadzone materiały pozwalają już jednak prześledzić część historii przedwojennego szkolnictwa w miastach i wsiach regionu.

Wśród miejscowości uwzględnionych na mapie znalazł się Chełm, a także liczne wsie i mniejsze ośrodki dzisiejszego powiatu chełmskiego. W Chełmie baza obejmuje historyczne budynki przy ulicach: I Pułku Szwoleżerów 1, Obłońskiej 51 oraz Szpitalnej 14.

Jeśli zaś idzie o powiat chełmski, to  w zestawieniu wymieniono m.in. następujące lokalizacje: Rejowiec (ul. Stanisława Zwierzyńskiego 8a), Pawłów (ul. Szkolna 14), Kamień (Kamień-Kolonia 55), Kasiłan (Kasiłan 48), Busówno, Bachus, Brzeźno, Chojno Nowe, Gdolę, Krasne, Ksawerów, Leszczany, Liszno, Majdan Ostrowski, Rudkę, Skryhiczyn, Teresin, Tomaszówkę, Wolawce, Wólkę Okopską i Żmudź.

Mapa obejmuje również obiekty związane z historią oświaty na terenie dzisiejszego powiatu krasnostawskiego. W Krasnymstawie wskazano budynki przy ul. Krakowskie Przedmieście 38 i ul. Mostowej 14.

Wśród pozostałych miejscowości uwzględnionych w bazie znalazły się: Żółkiewka (ul. Szkolna 3), Łopiennik Dolny, Niemienice, Orchowiec, Rybie (dawniej powiat krasnostawski, obecnie chełmski),  Siedliska Drugie, Borowica, Olchowiec i Wirkowice.

Powiat włodawski. Ślady dawnego szkolnictwa na pograniczu

W zestawieniu znalazły się również miejscowości z terenu dzisiejszego powiatu włodawskiego, gdzie przedwojenne szkoły służyły lokalnym społecznościom. We Włodawie baza wskazuje obiekt przy ul. Partyzantów 13.

Pozostałe wymienione lokalizacje to: Wola Uhruska (ul. Szkolna 2), Hańsk Pierwszy, Kaplonosy, Krasówka, Krzywowierzba, Kulczyn, Osowa i Staw.

Cyfrowa baza może zainteresować nie tylko badaczy i regionalistów. To również narzędzie dla mieszkańców, którzy chcą sprawdzić historię dawnej szkoły w swojej miejscowości, odnaleźć informacje o przedwojennej zabudowie lub poszukać materiałów do rodzinnych i lokalnych opracowań.

Autorzy projektu zapowiadają stopniowe aktualizowanie danych i uzupełnianie serwisu o kolejne fotografie oraz opisy.

Czytaj także:

• Sprawdzamy najnowsze oferty pracy w Chełmie, powiecie i za granicą (07-10-26)
• Niepokojące nagranie, ostra debata i pytania o nadzór. Kulisy nadzwyczajnej sesji Rady Powiatu w Chełmie ws. DPS-u w Nowinach
• Śmiertelny wypadek w Siedliszczu, zginął 29-letni kierowca Renault [ZDJĘCIA]
• Powiat chełmski. Głębokie ubytki, stojąca woda i zniszczone pobocza. Radny apeluje o pilny remont drogi Stołpie-Henrysin