Chełm przegrywa w sądzie, ale liczy na Warszawę. Muzeum Pamięci Ofiar Rzezi Wołyńskiej w centrum wielkiej polityki

Do obrony swoich interesów miasto wynajęło renomowaną kancelarię Dubois i Wspólnicy. Jej partnerem jest adwokat Jacek Dubois, znany m.in. z reprezentowania czołowych polityków PO, w tym Donalda Tuska. Honorarium, jakie urząd zapłacił za obsługę prawną, wyniosło ponad 65 tys. zł. Ostatecznie jednak, jak ustaliło radio TOK FM, sąd uznał, że w tej sprawie „droga sądowa jest niedopuszczalna”. Orzeczenie nie jest prawomocne, ale oznacza, że na tym etapie miasto poniosło porażkę.

Ratusz: Sprawa nie jest zakończona

Miasta potwierdza, że pisemnego uzasadnienia jeszcze nie otrzymało. Jednocześnie zapowiada, że nie zamierza składać broni. Podkreśla także, że powiew optymizmu przyniosła listopadowa deklaracja jednego z najważniejszych członków rządu – wicepremiera i ministra obrony narodowej Władysława Kosiniaka-Kamysza.

"Miasto nie zgadza się do stanowiska Sądu, wykorzysta wszystkie możliwe ścieżki prawne. Uważamy, że sprawa nie jest jeszcze zakończona. Ponadto, jesteśmy ogromnie wdzięczni za złożoną w dniu 15 listopada 2025 roku deklarację Wicepremiera Władysława Kosiniaka-Kamysza.O wszelkich postępach w tym zakresie będziemy informować na bieżąco" - przekazał nam  Kacper Jasyk z chełmskiego magistratu.

Miasto zapowiada złożenie zażalenia do Sądu Apelacyjnego w Lublinie.

Kosiniak-Kamysz deklaruje

Deklaracja, o której wspomina ratusz, padła 15 listopada podczas Kongresu PSL, gdzie Kosiniak-Kamysz powiedział, że Muzeum Wojska Polskiego przejmie realizację budowy chełmskiej placówki. To pierwszy tak jednoznaczny sygnał ze strony rządu, że inwestycja – mimo braku ministerialnej dotacji – może zostać zrealizowana.

- W Chełmie stworzymy Muzeum Wołyńskie. Jeżeli Ministerstwo Kultury nie bierze tego na siebie, to Muzeum Wojska Polskiego weźmie tę odpowiedzialność za jedno i drugie. Po to jesteśmy w tym rządzie, aby właśnie te sprawy polityki pamięci skrupulatnie realizować - powiedział wicepremier.

Po wystąpieniu wicepremiera prezydent Jakub Banaszek napisał: 

„Dziękuję Panie Premierze za tą deklarację, współpracę w tym temacie i dążenie do upamiętnienia Ofiar ludobójstwa wołyńskiego. Podziękowania również kieruje do Wicemarszałka Sejmu Pana Piotra Zgorzelskiego, którego zaangażowanie w tą inicjatywę jest również odczuwalne. Deklaruje pełną współpracę przy budowie Muzeum, a przede wszystkim upamiętnieniu Ofiar ludobójstwa wołyńskiego. Przynależność polityczną, poglądy można mieć różne, ale w przypadku tak ważnych rzeczy warto współpracować dla Polski" (pisownia oryginalna).

Banaszek rozmawia z Bosakiem w Sejmie

Wsparcie – przynajmniej deklaratywne – pojawia się również ze strony wicemarszałka Sejmu Krzysztofa Bosaka. Prezydent Chełma spotkał się z nim 26 listopada.

Bosak podsumował je w mediach społecznościowych: 

„Rozmowa dotyczyła prac nad powstającym w Chełmie Muzeum Pamięci Ofiar Rzezi Wołyńskiej, bieżących relacji polsko-ukraińskich oraz wyzwań mieszkaniowych i urbanistycznych, z którymi mierzą się samorządy. To ważne zagadnienia wymagające spokojnej analizy i dobrej współpracy instytucji państwowych z władzami lokalnymi".

Banaszek również opublikował komentarz: 

"Rozmawialiśmy o powstającym w Mieście Chełm Muzeum Pamięci Ofiar Rzezi Wołyńskiej, relacjach polsko-ukraińskich. Przedmiotem naszej rozmowy były również problemy samorządów, zamknięte przejście graniczne w Dorohusku czy policentryczny rozwój Polski".

Miasto realizuje inwestycję mimo braku dotacji

Ratusz podkreśla, że niezależnie od decyzji sądowych i ministerialnych, prace nad muzeum postępują. Prezydent Banaszek zapowiadał to od miesięcy – i faktycznie kolejne etapy są realizowane. Rozstrzygnięto przetarg na dokumentację projektowo-kosztorysową. Umowa z firmą Pas Projekt Sp. z o.o. została podpisana na początku listopada i opiewa na 1,2 mln zł. W postępowaniu przetargowym na pierwszy etap prac budowlanych zgłosiło się siedmiu oferentów, a dwie z ofert mieszczą się w miejskim budżecie, zaplanowanym na to działanie  (prawie 9,5 mln zł). Miasto deklaruje, że w pełni wywiązuje się z obecnych zobowiązań związanych z zakupioną nieruchomością przy ul. Hrubieszowskiej 102.

Zapytaliśmy również o ewentualne alternatywne scenariusze wykorzystania terenu, gdyby ostatecznie nie udało się uzyskać wsparcia państwa. Ratusz jednak odpowiada jednoznacznie: 

„Nie prowadzimy analiz potencjalnie innego wykorzystania nieruchomości. Zgodnie z wnioskiem o przyznanie dotacji z rezerwy budżetu państwa otrzymaliśmy dotację na sfinansowane realizacji zadania: „Zakup nieruchomości położonej w Chełmie przy ul. Hrubieszowskiej 102, z przeznaczeniem na siedzibę muzeum Pamięci Ofiar Rzezi Wołyńskiej oraz Centrum Prawdy i Pojednania im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego".

Czytaj także: