Chełm wysoko w rankingu finansowym. Powiaty chełmski, krasnostawski i włodawski daleko za liderami

Ukazała się najnowsza edycja „Rankingu Finansowego Samorządu Terytorialnego w Polsce 2025”. Opracowanie przygotowano pod koordynacją dr Małgorzaty Gałeckiej z Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu. Ranking obejmuje gminy wiejskie, miejsko-wiejskie, miejskie, miasta na prawach powiatu oraz powiaty ziemskie. Autorzy analizowali kondycję finansową samorządów na podstawie siedmiu wskaźników, m.in. udziału dochodów własnych, nadwyżki operacyjnej, wydatków inwestycyjnych, zadłużenia czy udziału środków europejskich.

Chełm w pierwszej trzydziestce

Najlepiej z lokalnych samorządów wypadł Chełm jako miasto na prawach powiatu. W tej kategorii miasto zajęło 18. miejsce z indeksem 3,37. To wynik, który lokuje Chełm w pierwszej części zestawienia 66 miast na prawach powiatu.

Dla porównania, liderem tej kategorii zostało miasto Bydgoszcz, przed Gliwicami, Tychami, Warszawą i Dąbrową Górniczą. Chełm nie znalazł się więc w ścisłej czołówce, ale jego miejsce można uznać za solidne, zwłaszcza na tle wielu większych miast.

Powiat chełmski wyżej niż krasnostawski i włodawski

Znacznie ciekawiej robi się przy porównaniu powiatów ziemskich z regionu. Wśród 314 powiatów ziemskich najwyżej sklasyfikowano powiat chełmski, który zajął 86. miejsce. To wynik wyraźnie lepszy od sąsiednich powiatów.

Powiat krasnostawski uplasował się na 228. miejscu, a powiat włodawski dopiero na 284. pozycji.

Takie zestawienie może być istotne dla mieszkańców, bo ranking nie pokazuje wyłącznie „bogactwa” samorządu, ale jego kondycję finansową rozumianą szerzej - m.in. możliwości inwestycyjne, strukturę dochodów, poziom zadłużenia i zdolność do finansowania bieżących zadań.

Które gminy z regionu wypadły najlepiej?

Ciekawie wygląda też poziom gmin. W powiecie włodawskim najlepiej wypadł Hańsk, który zajął 115. miejsce na 1459 gmin wiejskich. Dalej znalazły się: Wola Uhruska - 408. miejsce, Hanna - 410. miejsce, Wyryki - 440. miejsce, gmina wiejska Włodawa - 780. miejsce, Urszulin - 872. miejsce, a Stary Brus - 1304. miejsce.

W powiecie krasnostawskim relatywnie dobrze wypadł Łopiennik Górny - 179. miejsce na 1459 gmin wiejskich. Kolejne lokaty zajęły: Kraśniczyn - 301. miejsce, Siennica Różana - 312. miejsce, Gorzków - 512, gmina wiejska Krasnystaw - 724. miejsce, Fajsławice - 781. miejsce, Żółkiewka - 956. miejsce oraz Rudnik - 1365. miejsce. 

W powiecie chełmskim wśród gmin wiejskich najwyżej znalazły się: Dorohusk - 299. miejsce, gmina Chełm - 354. miejsce, Leśniowice - 369. miejsce, Ruda-Huta - 528,  a dalej: Wierzbica - 1127, Kamień - 1167, Żmudź - 1171, Dubienka - 1239, Białopole - 1286, Sawin - 1308, Rejowiec Fabryczny - 1311  i Wojsławice - 1338.

Miasto Włodawa, klasyfikowane osobno w kategorii gmin miejskich, zajęło 234. miejsce na 236 gmin miejskich. Krasnystaw jako gmina miejska uplasował się na 114. miejscu, a Rejowiec Fabryczny - na 235. Izbica natomiast zajęła 663. miejsce na 718 gmin miejsko-wiejskich. W tej samej kategorii Rejowiec zajął 134. miejsce, a Siedliszcze - 214. miejsce.

Ranking pokazuje też szerszy problem

Autorzy opracowania wskazują, że 2025 rok przyniósł ogólną poprawę sytuacji finansowej samorządów. W skali kraju jednostki samorządu terytorialnego zakończyły rok nadwyżką budżetową w wysokości 1,8 mld zł. Poprawiła się także nadwyżka operacyjna, a liczba jednostek z ujemnym wynikiem operacyjnym spadła ze 183 w 2024 roku do 59 w 2025 roku.

Nie oznacza to jednak, że wszystkie samorządy są w podobnej sytuacji. Ranking wyraźnie pokazuje różnice między dużymi ośrodkami, powiatami oraz mniejszymi gminami. W przypadku naszego regionu widoczny jest przede wszystkim kontrast między stosunkowo wysoką pozycją Chełma i powiatu chełmskiego a znacznie słabszymi lokatami powiatów krasnostawskiego i włodawskiego.

Co oznaczają te miejsca?

Wysoka pozycja w rankingu nie zawsze oznacza, że mieszkańcy automatycznie odczuwają poprawę jakości usług publicznych. Podobnie niższe miejsce nie musi oznaczać finansowej katastrofy. Ranking jest jednak ważnym sygnałem, bo pozwala porównać samorządy według tych samych kryteriów.

Dla mieszkańców najważniejsze pytanie brzmi więc nie tylko: które miejsce zajęła dana gmina czy powiat, ale także: czy samorząd ma realne możliwości inwestowania, pozyskiwania środków zewnętrznych i utrzymywania stabilnych finansów bez nadmiernego zadłużania się?

W przypadku Chełma i okolic ranking daje dobry punkt wyjścia do dalszych pytań - szczególnie o to, jak lokalne samorządy zamierzają wykorzystać swoją sytuację finansową w kolejnych latach i czy przełoży się ona na inwestycje ważne dla mieszkańców.

Czytaj także: