Manifest artystyczny w obronie dzikiej rzeki w Dworze Sztuki w Siennicy Różanej. Malarstwo Stanisława Baja

Ekspozycja, której organizatorem jest Centrum Kultury w Siennicy Różanej, stanowi nie tylko prezentację dorobku malarskiego prof. Stanisława Baja, ale także głos w debacie nad stanem współczesnego krajobrazu naturalnego.

– Bug jest takim ważnym punktem odniesienia całej twórczości artysty, i od niego rozpoczął się pomysł na projekt, który postanowiliśmy w Siennicy Różanej zrealizować. Wystawa była już kilkukrotnie planowana i z różnych powodów nie dochodziła do skutku i kiedy w końcu się udało, to postanowiliśmy, że to nie będzie tylko zwykła wystawa – mówi Agnieszka Poźniak, dyrektor Centrum Kultury w Siennicy Różanej.

Podczas wernisażu wezmą udział trzej artyści: malarz: Stanisław Baj, pisarz: Andrzej Stasiuk oraz muzyk: Michał Zygmunt. Ich obecność nie jest przypadkowa, twórczość każdego z nich pozostaje w ścisłym związku z rzeką Bug, swoimi doświadczeniami i wspomnieniami podzielą się podczas wieczoru. Jak możemy przeczytać w katalogu stworzonym do wystawy „Brzeg” Stanisława Baja w Galerii DAP w Warszawie.

– Przez 30 lat namalował mnóstwo obrazów jednego miejsca. Były to pejzaże realistyczne, zamglone, imponujące jak trójskrzydłowy ołtarz, zawężone do fragmentu wody odbijającej światło, wody opływającej kamień, wyglądających jak zupełne abstrakcje – ale zawsze to był Bug. Przez 30 lat w tym miejscu zmieniało się tylko światło. W 2022 roku ta graniczna rzeka została uzbrojona i okaleczona. Najpierw drutem żyletkowym, tzw. koncertiną, a w ubiegłym roku na długości 172 kilometrów brzeg został ogolony z bujnej roślinności, a wzdłuż niego zainstalowano tzw. elektroniczną granicę, czyli wspomniane tysiące betonowych słupów z kamerami. Krajobraz zmienił się drastycznie. Skończyła się pewna epoka i choć Baj nie może się z tym pogodzić, to nie przestał malować Bugu. Znalazł swoją malarską metaforę –  napisał Anna Wachta, kuratorka tej wystawy.

Na wystawę w Siennicy Różanej składa się kilkanaście obrazów, z czego większość jest pokazywana po raz pierwszy. Wernisaż będzie niósł ważne dla artysty przesłanie na rzecz jednej z najpiękniejszych i najdzikszych polskich rzek.

– Razem z profesorem Bajem podjęliśmy taką decyzję, że to będzie też głos, taki trochę manifest na rzecz tej rzeki, która w ostatnim czasie przeszła, z powodu działalności człowieka, bardzo negatywną metamorfozę. W zasadzie degradację, a jest to rzeka, która jest takim symbolem i punktem odniesienia, ważnym obiektem w twórczości, ale też w lokalnej społeczności – dodaje Poźniak.

Wystawa „BUG” będzie dostępna dla zwiedzających w Dworze Sztuki do 15 marca. Wydarzenie to stanowi okazję do zapoznania się z najnowszymi pracami jednego z najważniejszych współczesnych malarzy pejzażystów oraz do refleksji nad wpływem działań cywilizacyjnych na polskie dziedzictwo przyrodnicze. Wstęp na wernisaż jest bezpłatny.