Symbole i zwyczaje bożonarodzeniowe

  • 23.12.2019, 13:37 (aktualizacja 25.12.2019, 10:47)
  • szer
Symbole i zwyczaje bożonarodzeniowe
Zwyczaje bożonarodzeniowe mają swoją wielowiekową tradycję i wymowę. Dodatkowe nakrycie, choinka, 12 potraw na wigilijny stół, nawet opłatek nie są bez znaczenia.

Dzień Wigilii

W Polsce Wigilia upowszechniła się w XVIII wieku. Z łacińskiego oznacza czuwanie, oczekiwanie, Jest wiele zwyczajów dotyczących tego dnia. Jeden z nich mówi, że w dzień wigilijny próg domu pierwszy przekroczyć powinien mężczyzna. Wtedy wszyscy domownicy będą się cieszyć szczęściem przez cały rok. Z kolei przekroczenie progu przez kobietę zwiastuje pecha. Inny przesąd mówi o tym, by w Wigilię nikomu nic nie pożyczać, bo grozić to może bankructwem. Pamiętajcie też, by być miłym dla siebie i się nie kłócić, bo jaki dzień wigilijny, taki cały następny rok.

Wieczerza wigilijna

Na stole wigilijnym koniecznie musi się znaleźć 12 potraw. Dlaczego? Geneza nie jest do końca znana. Wielu kojarzy się z liczbą Apostołów. Inni tłumaczą to liczbą miesięcy w roku. Jeszcze wcześniej, na stołach ludzi ubogich, na wigilijną kolację przygotowywano siedem potraw, bo tyle jest dni w tygodniu. Było ich dziewięć, bo tyle jest chórów anielskich. Jadłospis jest tak skonstruowany, by uwzględniał to, co rośnie na polach, a także w lesie. Zwyczajem jest też podawanie ryb – to symbol chrześcijaństwa. W starogreckim oznacza "ichtys". Pierwsze litery pochodzą od słów: Jezus Chrystus Boga Syn. Żeby zbliżający rok był szczęśliwy, należy spróbować każdej z potraw.

Choinka

Najbardziej znany atrybut Bożego Narodzenia. Drzewko, szczególnie iglaste, uznawane jest za symbol źródła życia, a kolor zielony, to kolor nadziei. Składanie pod nią prezentów jest natomiast naśladowaniem dobroci. Przypomina też o pasterzach i ich darach złożonych Dzieciątku. Ozdoby choinkowe też mają swoją symbolikę: aniołki – opieka nad domem, dzwoneczki – dobra nowina, gwiazda betlejemska – ma zadanie ułatwić powrót do domu, jabłka – symbol zdrowia i urody. Teraz zastąpiony bombkami. Łańcuch z kolei to symbol zniewolenia grzechem, a lampki odganiają złe moce i wskazują drogę wyznaczoną przez Chrystusa.

Wigilijny stół i sianko pod obrusem

Dekoracja stołu na Wigilię Bożego Narodzenia stanowi oprawę dla pracochłonnych potraw. Obrus wigilijny zwyczajowo jest w kolorze białym. Jego barwa odnosi się do szatek Dzieciątka, w które zostało owinięte tuż po narodzeniu. Należy zadbać jednak o to, by stół był udekorowany na czerwono i złoto. Kolory te oznaczają bowiem bogactwo i szczęście. Pod talerz każdego z domowników trzeba położyć monetę, aby nikomu w rodzinie nie zabrakło gotówki. À propos pieniędzy. Warto mieć przy sobie parę groszy, bo dzięki temu nie będziemy cierpieć na ich brak w ciągu roku. Zgodnie z tradycją pod obrusem nie powinno zabraknąć sianka. Ono z kolei symbolizuje ubóstwo, w jakim na świat przyszedł Jezus. Dodatkowo każdy siedzący przy wigilijnym stole po kolei powinien wyciągnąć jedno źdźbło. Ten, komu trafi się najdłuższy kawałek, może być spokojny o szczęście w najbliższych dwunastu miesiącach.

Opłatek

Dzielenie się opłatkiem to najważniejszy punkt wieczerzy wigilijnej. Gest ten jest symbolem pojednania i przebaczenia, znakiem przyjaźni i miłości. Wyraża chęć bycia razem. Tradycja łamania się opłatkiem swoje korzenie ma w pierwszych wiekach chrześcijaństwa. Nie miała początkowo związku z Bożym Narodzeniem, lecz była symbolem komunii duchowej członków wspólnoty. Opłatkiem dzielimy się nie tylko z bliskimi. Na wsiach gospodarze niosą go zwierzętom. Specjalnie dla nich wypiekano kolorowe opłatki. Miały zapewnić zwierzętom "dobre chowanie" i chronić je od wszelkich chorób.

Nakrycie dla wędrowca

Przy wigilijnym stole koniecznie musi być jedno miejsce więcej niż osób, które przy nim zasiądą. Ma związek z biblijną wędrówką Świętej Rodziny. Według pradawnych wierzeń wolne miejsce nawiązuje również do pamięci o zmarłych, ma także przypominać o bliskich, którzy z różnych powodów nie mogą być obecni na wigilijnej wieczerzy. Puste miejsce przy stole jest wyrazem solidarności z ludźmi przeżywającymi święta samotnie i gotowością przyjęcia niespodziewanego gościa na wieczerzę wigilijną.

Jemioła

Jemioła to jeden z symboli Bożego Narodzenia. Wieszany u sufitu pęk jemioły ma zapewnić pomyślność i odpędzać złe moce. Jednym z popularnych bożonarodzeniowych zwyczajów jest całowanie się pod jemiołą. Ważne, by wiszące gałązki miały wiele owoców. Zasuszoną gałązkę jemioły należy przechować w domu do następnych świąt Bożego Narodzenia - gwarantuje to działanie przez cały rok magicznej mocy ziela.

szer

Podziel się:

Oceń:


Komentarze (0)

Dodanie komentarza oznacza akceptację regulaminu. Treści wulgarne, obraźliwe, naruszające regulamin będą usuwane.

Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Administratorem Twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu jest jest Grupa Wydawnicza SŁOWO sp. z o.o., ul. Domaniewska 17/19 lok. 133, 02-672 Warszawa.
Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.

Pozostałe